Mikołaj przynosi prezenty dzieciom czy dla dzieci?

Mikołaj przynosi prezenty dzieciom czy dla dzieci?

Święta Bożego Narodzenia, to czas prezentów. Prezenty dają dużo radości, ale mogą też być źródłem rozterek językowych. Wielu z nas zastanowi się, czy kupić podarunek dla rodziców czy rodzicom. Może nawet Święty Mikołaj będzie miał dylemat, czy przynieść prezenty dla dzieci czy dzieciom. Jak powinno mówić się prawidłowo, wyjaśnia Agnieszka Pietrzyk.

Tekst pochodzi z archiwum Razem z Tobą. W najbliższym czasie uruchomiona zostanie strona „Retro Razem”, gdzie będziemy przypominać wszystkie najciekawsze artykuły m.in Agnieszki Pietrzyk (Pokaż język i Poprawność językowa), jakie ukazały się na naszych łamach przez minione lata naszej działalności.

Informuję, że każde z powyższych zdań jest poprawne. Jeżeli coś kupujemy lub przynosimy, to możemy używać zarówno konstrukcji z przyimkiem dla, jak i z celownikiem. Możemy więc kupić sukienkę Katarzynie i dla Katarzyny. Możemy przynieść lekarstwo dziadkowi i dla dziadka.

Inaczej jest w wypadku czasownika dawać, który wymaga wyłącznie konstrukcji z celownikiem. Mikołaj daje prezenty dzieciom, nie dla dzieci. Dajemy mleko kotu, nie dla kota.

Intuicja językowa powinna nam podpowiedzieć, że podarunki są miłe sercu, nie dla serca. Skoro są miłe sercu, to czy są te z miłe oku? Owszem, można powiedzieć, że podarki są miłe oku, ale jest to forma przestarzała. Lepiej powiedzieć, że podarki są miłe dla oka. Na święta życzę wszystkim prezentów miłych sercu i miłych dla oka.

Intuicja lingwistyczna powinna nam także pomóc, gdy zechcemy się poświęcić czemuś, komuś lub dla czegoś, kogoś. Poświęcamy się karierze, nie dla kariery, ale poświęcamy się dla ojczyzny, nie ojczyźnie. Gdy czasownik „poświęcić się” używany jest w znaczeniu zająć się czymś, wtedy łączy się z celownikiem. Poprawne jest więc zdanie: Poświęcam się pracy naukowej. Gdy czasownik „poświęcić się”, występuje w znaczeniu złożyć siebie w ofierze, wtedy łączy się z przyimkiem dla, np. Poświęcić się dla Boga.